NHỚ

Tạ Thu Huyền

Em gọi gió Gió hun hút thổi. Em gọi mưa Mưa tãi trên đồng. Em gọi trăng Trăng trải lưng thung. Em gọi nắng Nắng vàng ngoài bãi. Em gọi anh Anh đi xa mãi...

Ơi! Chàng trai em yêu, Nỗi nhớ theo em cả sáng cả chiều Lúc lên nương xuống ruộng Đã vác trên vai cái cuốc Chạy ngược tìm trước tìm sau Thẩn thơ đi ra bờ suối Xe chỉ, chỉ sao cứ rối Đường thêu lạc cả mũi kim Đứng ngồi, ngồi đứng không yên Mắt cứ nhìn ra đầu dốc Nhắc nhiều sợ người xa vấp Nên đành...giấu lửa vào lòng.

**Lời bình* Bài thơ nói về nỗi nhớ với những nét khá đặc sắc. Ở khổ thơ đầu với mười dòng thơ nói về năm tiếng gọi: gọi gió, gọi mưa, gọi trăng, gọi nắng và gọi anh. Năm tiếng gọi đi theo một trình tự từ xa tới gần, từ những sự vật, hiện tượng của thiên nhiên và tạo vật rồi đến con người. Tất cả đều được đặt trong một không gian mênh mông, xa vắng và như có vẻ thờ ơ với chủ thể. Những dòng thơ với những chữ khá gợi cảm như: gió hun hút thổi, mưa tãi trên đồng, trăng trải lưng thung, nắng vàng ngoài bãi, anh đi xa mãi...Có thể nói, những chữ: hun hút, tãi, trải, vàng, đi* đã đặc tả được những nét tiêu biểu của từng sự vật và con người. Năm tiếng gọi của người con gái đều không có một chút hồi âm, mà chỉ để lại một nỗi trống vắng, khắc khoải, chờ trông...

Mười ba dòng thơ còn lại thể hiện sự bùng cháy của nỗi nhớ ở người con gái, nó phá tan cái trống vắng mà như trĩu nặng của mười dòng thơ đầu, nó như bứt phá để thổ lộ cho được cái tâm trạng đang đầy ắp nhớ mong...Có nhà thơ đã bảo : "Nhớ gì như nhớ người yêu", nhưng ở mỗi hoàn cảnh, mỗi tâm trạng, cái "nhớ người yêu" lại có những nét riêng. Cái nhớ người yêu của người con gái trong những dòng thơ này là một nỗi nhớ da diết, nhớ mọi lúc, nhớ mọi nơi: "Ơi chàng trai em yêu, Nỗi nhớ theo em cả sáng cả chiều, Lúc lên nương xuống ruộng". Có lẽ, chính vì cái nhớ ấy mà người con gái dường như "quên" hoặc "lầm lẫn" ngay cả những việc đang làm, quên đến nỗi: "đã vác trên vai cái cuốc" mà lại "chạy ngược tìm trước tìm sau"; quên luôn cả lời mẹ dặn: "mẹ bảo ra bãi hái rau" mà lại "thẩn thơ đi ra bờ suối"; rồi đến mức lúng túng

cả "đường kim mũi chỉ" vốn là việc quen làm của con gái: "Xe chỉ, chỉ sao cứ rối, đường khâu lạc cả mũi kim". Đó thật sự là một tâm trạng bối rối khôn cùng đã được tác giả thổ lộ thật đúng: "đứng ngồi, ngồi đứng không yên". Cách đảo chữ "đứng ngồi", "ngồi đứng" như góp phần làm tăng thêm cái bối rối như tơ vò trong tâm trạng người con gái...Ấy vậy, nhưng lại cố kìm nén, vì sợ cái nhớ và cái nhắc nhiều, như người ta thường bảo, sẽ làm cho người yêu đang đi trên đường xa vấp ngã. Vậy nên, mắt vẫn cứ "nhìn ra đầu dốc", nhưng đành phải "giấu lửa vào lòng". Có thể nói, bốn dòng thơ cuối đã diễn tả rất khéo, rất tài tình một nét tâm trạng của người con gái đang yêu và đang nhớ. Cái nhớ đến sục sôi như bốc lửa, nhưng lại kìm nén một cách kín đáo để giấu ngọn lửa ấy vào lòng. Nhưng ai cũng biết rằng, đây là thứ lửa càng dập lại càng bùng,

càng giấu lại càng phát lộ!...

Rõ ràng là đang yêu thì rất nhớ, hay ngược lại, rất nhớ vì đang yêu. Tác giả đã thể hiện khá thành công tâm trạng của một người con gái đang yêu. Những dòng thơ tự do dài ngắn khác nhau cũng đã góp phần diễn tả nỗi nhớ thấp thỏm, khắc khoải ấy. Nét tâm trạng này đâu phải chỉ có ở người con gái trong bài thơ, mà nó có một cái gì đó như để "tái hiện" những ngọn lửa yêu của tất cả những ai đã có một thời như thế khi đọc đến những dòng thơ này...